RYS HISTORYCZNY
Z Biblioteką związanych jest wiele pokoleń mieszkańców miasta i okolic. Od dziesięcioleci stanowi ona ważny element życia, włączając się czynnie w zaspokajanie potrzeb informacyjnych, edukacyjnych i kulturalnych lokalnej społeczności.
Tutaj można odsłuchać artykuł.
Tradycje bibliotekarskie w Żyrardowie sięgają drugiej połowy XIX wieku, kiedy to funkcje oświatowe wzięła na siebie w dużej części fabryka wyrobów lnianych. Pierwsza biblioteka fabryczna została utworzona w 1876 roku. Ponieważ z inicjatywą jej utworzenia wystąpili cudzoziemcy, składała się ona głównie z wydawnictw obcojęzycznych. Czytelnia z księgozbiorem polskim otwarta została w 1888 roku. Potrzeby czytelnicze w Żyrardowie systematycznie rosły, stąd później w przyfabrycznej osadzie pojawiły się poza biblioteką fabryczną, biblioteki organizacji politycznych, oświatowych, kościelnych a także biblioteki ze zbiorami prywatnymi.
W 1932 roku udostępniono mieszkańcom Żyrardowa Czytelnię „Zdrój”, której funkcjonowanie oparto o zbiory własne rodziny Pawła Hulki-Laskowskiego, myśliciela, pisarza, publicysty i społecznika.Głód czytelnictwa po zakończeniu drugiej wojny światowej i nacisk na wzmocnienie edukacji społeczeństwa spowodował rozwój struktury bibliotek publicznych. Pierwsza biblioteka publiczna powstała w Żyrardowie 1950 roku z inicjatywy Stanisława Majewskiego (ówczesnego kierownika Referatu kultury, sztuki i oświaty przy Zarządzie Miejskim). Jej pierwszą siedzibą były dwie izby w budynku przy ul. Teklinowskiej (dzisiaj ul. Waryńskiego).
Trud kierowania MBP w tamtym okresie wzięła na siebie Pani Aniela Szcześniewska.
Kolejne dyrektorki i dyrektorzy to:
od 1955 r. – Janina Faszfałowa,
od 1958 r. – Kazimiera Hubenko,
od 1972 r. – Alicja Dembowska,
od 1980 r. – Hanna Kołodziejska,
od 1997 r. – Jadwiga Nowakowska,
od 2021 r. – Jerzy Naziębło
W momencie powstania Biblioteki księgozbiór liczył zaledwie 500 woluminów, w roku 1952 – 10 tys., po 10 latach funkcjonowania przeszło 20 tys. książek, a w 2025 roku ponad 60 tysięcy woluminów.
W 1956 roku utworzono pierwszą Czytelnię dla Dzieci.
W 1961 roku uruchomiono pierwszą filię Miejskiej Biblioteki Publicznej. Utworzono ją na bazie księgozbioru Czytelni „Zdrój”, który został odkupiony przez władze miasta od rodziny Pawła Hulki-Laskowskiego. Do roku 1969 kierownikiem Filii nr 1 była córka pisarza – Elżbieta Hulka-Dudkiewicz.
Ważną datą dla historii MBP był 10 maja 1964 roku – wtedy Biblioteka otrzymała imię najsłynniejszego żyrardowianina – Pawła Hulki-Laskowskiego.
16 stycznia 1965 roku w 20. rocznicę wyzwolenia Żyrardowa przy ul. Wittenberga 3 (osiedle Żeromskiego) została uruchomiona Filia nr 2 MBP. Placówka działa do chwili obecnej.
Trzy lata później, w 1968 roku, Żyrardów wzbogacił się o kolejną placówkę biblioteczną – była to Filia nr 3 przy ul. Moniuszki 13. W latach następnych powstały kolejno: filia nr 4 (1974 r.) i filia nr 5 (1979 r.) – niestety, obydwie już nie funkcjonują.
W 1983 roku połączono Bibliotekę Międzyzakładowego Domu Kultury w Żyrardowie (dawna Biblioteka Fabryczna) z siecią Miejskiej Biblioteki Publicznej. Placówka ta stała się filią numer 6 Miejskiej Biblioteki Publicznej.
Rok 1994 był dla MBP szczególny, ponieważ przyniósł książnicy żyrardowskiej nową siedzibę. Władze miasta przekazały na cele biblioteczne budynek dawnego przedszkola miejskiego przy ul. Mostowej 1. Zorganizowano w nim: wypożyczalnię dla dorosłych, czytelnię książek i czasopism oraz oddział dla dzieci.
Na początku XXI wieku Biblioteka podjęła żmudne zadanie komputeryzacji procesów bibliotecznych, co spowodowało dynamiczne poszerzanie jej oferty. Użytkownicy otrzymali m.in.:
- zautomatyzowaną obsługę wypożyczeń,
- katalog centralny zbiorów dostępny on-line,
- możliwość zdalnego zamawiania i rezerwowania materiałów bibliotecznych,
- indywidualne konto czytelnika dostępne przez internet,
- jedną Kartę Biblioteczną do wszystkich placówek,
- bezpłatny dostęp do internetu,
- nowe formy zbiorów: filmy na DVD, audiobooki, CD z muzyką, gry planszowe,
- znacznie zwiększoną ilość nowości wydawniczych,
- wolny dostęp do zbiorów,
- pakiet działań na rzecz lokalnego środowiska, m.in.: warsztaty tematyczne dla dzieci i młodzieży,
- stronę internetową Biblioteki.
1 października 2015 r. powierzono Miejskiej Bibliotece Publicznej im. Pawła Hulki-Laskowskiego w Żyrardowie zadania powiatowej biblioteki publicznej dla powiatu żyrardowskiego.
Z dniem 1 stycznia 2016 r. Biblioteka przyjęła nazwę Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna im. Pawła Hulki-Laskowskiego (MPBP) w Żyrardowie.
W 2018 r. Filia nr 6 została przeniesiona z ul. 1 Maja 52 na osiedle mieszkaniowe Wschód. Swoją siedzibę otrzymała w kompleksie handlowym „Stara Garbarnia”. Od początku swojej działalności w nowej lokalizacji cieszyła się bardzo dużym zainteresowaniem mieszkańców Żyrardowa i okolic.
Po przeszło rocznym remoncie 1 czerwca 2019 r. wznowiła działalność Biblioteka Fabryczna (Filia nr 7 MPBP) – w jej wnętrzach powstała pierwsza w powiecie żyrardowskim placówka dedykowana dzieciom i młodzieży. Jej bogate i wszechstronne zbiory pochodzą z połączenia księgozbiorów oddziałów dla dzieci nr 1 i 2. Nowe umeblowanie i zmianę funkcji niektórych pomieszczeń dofinansowały władze Żyrardowa.
W 2023 roku bibliotekarze zostali zmuszeni do przeniesienia zbiorów Filii nr 6 ze „Starej Garbarni” do budynku Centrali przy ulicy Mostowej 1.